Ανυπαρξία παροχών υγείας για τους οφειλέτες του ΟΑΕΕ μέχρι τα μέσα του 2014

Η οικονομική κρίση είχε ως συνέπεια πολλοί ασφαλισμένοι του ΟΑΕΕ να αδυνατούν να πληρώσουν τις υπέρογκες εισφορές τους, λόγω του άδικου τρόπου υπολογισμού των εισφορών, αδικία που έχει αναγνωριστεί επίσημα με το ν. 4387/2016 *(1), με αποτέλεσμα τη στέρηση των προβλεπόμενων παροχών υγείας, ενώ συνέχισαν να χρεώνονται τα αντίστοιχα ποσά ως οφειλές.

Το γεγονός αυτό δημιούργησε μια κατηγορία ανασφάλιστων ασφαλισμένων κι ένα διαρκώς αυξανόμενο κοινωνικό πρόβλημα, καθώς οι υπηρεσίες της Πρόνοιας τους θεωρούσαν ασφαλισμένους και δεν τους δεχόντουσαν, με αποτέλεσμα εν μέσω οικονομικής κρίσης, να πρέπει να πληρώνουν από δικούς τους πόρους τις όποιες ανάγκες πρόληψης και περίθαλψης της υγείας τους.

Το κοινωνικό αυτό πρόβλημα πήρε εκρηκτικές διαστάσεις και δημοσιότητα, με τους μισούς ασφαλισμένους σύμφωνα με επίσημα στοιχεία να έχουν γίνει οφειλέτες *(2), λόγω αδυναμίας πληρωμής των άδικων εισφορών τους, πάνω από ένα εκατομμύριο πολίτες να είναι ανασφάλιστοι ασφαλισμένοι, αλλά  και Ιατρικούς Συλλόγους με δημόσιες παρεμβάσεις τους να ζητάνε την άμεση εύρεση λύσης κι ενώ είχαν ήδη δημιουργηθεί οι πρώτες δομές Κοινωνικών Ιατρείων και Φαρμακείων.

Χαρακτηριστικό το απόσπασμα από δημοσίευμα στις 7/8/2012 του Ιατρικού Συλλόγου Αθηνών :

«Το Παράδοξο της Ελληνικής Νομοθεσίας

Στο σημείο αυτό πρέπει να σημειωθεί η ολιγωρία στην ελληνική νομοθεσία που δικαιολογεί τα νοσήλια ανασφάλιστων πολιτών σε κατεπείγουσες καταστάσεις!

Δηλαδή, ένας ασθενής που πάσχει από χολολιθίαση και πρέπει να χειρουργήσει τη χοληδόχο κύστη, δε μπορεί αν δεν έχει χρήματα: πρέπει να πληρώσει για να νοσηλευτεί. Αν ο ασθενής αυτός μείνει ανεγχείρητος, κάποια στιγμή η χοληδόχο κύστη με τις πέτρες θα σπάσει και θα προσκαλέσει επείγουσες επιπλοκές στον άρρωστο, οι οποίες απειλούν σαφώς τη ζωή του. Σε εκείνο το στάδιο της κατεπείγουσας αντιμετώπισης, αναλαμβάνει η Ελληνική Πολιτεία τα έξοδα του ανασφάλιστου πολίτη, που σε αυτό όμως πια το ύστατο σημείο 1) μπορεί να χαθεί η ζωή του ασθενή και 2) τα νοσήλια είναι πολύ περισσότερα λόγω της αυξημένης ιατρικής φροντίδας σε μονάδες εντατικής.

Έτσι, με το υπάρχον σύστημα και η Ελληνική Πολιτεία πληρώνει και ο Ασθενής τις περισσότερες φορές χάνει τη ζωή του, ενώ ένα στάδιο πριν και η ζωή του θα είχε κερδηθεί και η δαπάνη του ελληνικού κράτους θα ήταν μικρότερη.» *(3)

Εκτός από την πίεση της δημοσιότητας, των συλλόγων ασφαλισμένων  που είχαν  δημιουργηθεί και άλλων κοινωνικών φορέων, αρχές του 2014 βγήκε η γνωμοδότηση Μανιτάκη που έκρινε παράνομη την πρακτική του ΟΑΕΕ κι υπήρξαν οι δύο πρώτες προσωρινές αποφάσεις Δικαστηρίων, δικαιώνοντας  τους ασφαλισμένους που είχαν προσφύγει, ζητώντας θεώρηση των βιβλιαρίων τους.

Τα δεδομένα αυτά εξανάγκασαν την πολιτεία να προχωρήσει στην ψήφιση και δημοσίευση του νόμου 4254/2014, στις 7/4/2014, προκειμένου να αντιμετωπίσει το οξύτατο κοινωνικό πρόβλημα των ανασφάλιστων ασφαλισμένων του ΟΑΕΕ και λίγους μήνες αργότερα, τον Ιούνιο του 2014, να δημοσιεύσει δύο Κοινές Υπουργικές Αποφάσεις (ΚΥΑ) προκειμένου να υλοποιηθεί ο προηγούμενος νόμος.

Επομένως, το νομικό καθεστώς για τις παροχές υγείας στους ανασφάλιστους ασφαλισμένους του ΟΑΕΕ χωρίζεται σε δύο περιόδους.

  1. Σε ότι ίσχυε μέχρι τον Ιούνιο του 2014 και
  2. στο νομικό καθεστώς που ίσχυε μετά την δημοσίευση των δύο ΚΥΑ, τον Ιούνιο του 2014

Επειδή η συνολική εικόνα αναγκαστικά απαιτεί μακροσκελή παρουσίαση δεδομένων, στη συνέχεια παρουσιάζεται το νομικό πλαίσιο παροχών υγείας για τους ανασφάλιστους  ασφαλισμένους του ΟΑΕΕ την πρώτη περίοδο, δηλαδή μέχρι τον Ιούνιο του 2014 και σε επόμενο άρθρο θα παρουσιαστεί η συνολική έρευνα που θα περιλαμβάνει και το υπόλοιπο χρονικό διάστημα.

***

Όπως προκύπτει από το νομοθετικό πλαίσιο της εποχής εκείνης μέχρι τις 4/6/2014, υπήρχε νομοθετικό κενό και οι ασφαλισμένοι του ΟΑΕΕ που είχαν οφειλές εκτός ρύθμισης, δεν είχαν πρόσβαση σε δωρεάν παροχές υγείας, καθώς ο ΟΑΕΕ τους στερούσε τις προβλεπόμενες παροχές και οι υπηρεσίες Πρόνοιας τους θεωρούσαν ασφαλισμένους, με αποτέλεσμα να μην τους δέχονται ως δικαιούχους στις υπηρεσίες που παρείχαν.

Αδιάψευστος μάρτυρας των γεγονότων είναι η Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΚΥΑ) 139491/2006 που ήταν σε ισχύ την εποχή εκείνη, με την οποία γινόταν «Καθορισμός προϋποθέσεων, κριτηρίων και διαδικασιών πρόσβασης στο σύστημα νοσηλευτικής και ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης ανασφαλίστων και οικονομικά αδυνάτων πολιτών»  και η οποία ρητά απέκλειε όσους άμεσα ή έμμεσα ήταν δικαιούχοι παροχών από οποιοδήποτε φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης.

Συγκεκριμένα αναφέρει :

«Α. ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΔΙΚΑΙΟΥΧΩΝ – Δωρεάν δικαιούχοι νοσοκομειακής και ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης, εφόσον δεν δικαιούνται τοιαύτη άμεσα ή έμμεσα από οποιοδήποτε ασφαλιστικό φορέα …»

Το γεγονός αυτό το επιβεβαιώνει και η επίσημη απάντηση, του Υπουργείου Υγείας προς τη Βουλή στις 12/2/2014, η οποία παραπέμπει στους δικαιούχους της ΚΥΑ 139491/2006 που όπως είδαμε προηγουμένως με απόλυτη σαφήνεια αποκλείει όσους είχαν ασφαλιστική σχέση με Φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης – όπως ήταν η περίπτωση των ασφαλισμένων οφειλετών του ΟΑΕΕ.

Τη σχετική αναφορά μπορείτε να διαβάσετε κάνοντας κλικ πάνω στη φωτογραφία του άρθρου.

Υπ’ όψιν ότι η απάντηση του Υπουργείου στην Βουλή έγινε μετά από επερώτηση Βουλευτών για τα προβλήματα υγείας ανασφάλιστων καρκινοπαθών, στην οποία με σαφήνεια αναφέρονται και οι ανασφάλιστοι ασφαλισμένοι του ΟΑΕΕ, κάτι που στην απάντησή του το Υπουργείο προσπερνά, σα να μην υπήρχε αυτό το κοινωνικό πρόβλημα.

Αξίζει να σημειωθεί ότι από την ανάγνωση των νόμων και διατάξεων που παραμπέμπει η  ΚΥΑ 139491/2006, διαπιστώνεται ότι ήταν στα πλαίσιο οργάνωσης των παροχών Πρόνοιας και  δεν έχει καμία σχέση με Κοινωνική Ασφάλιση, διαφορά ουσίας που θα παρουσιαστεί με αναλυτικά στοιχεία σε επόμενο άρθρο, στο οποίο θα εξηγείται η διαφορά και η διαφοροποίηση των παροχών Πρόνοιας από τις παροχές Φορέων Κοινωνικής Ασφάλισης, αλλά και γιατί οι ελάχιστες κοινωνικοασφαλιστικές παροχές δεν ταυτίζονται με τις ελάχιστες προνοιακές παροχές.

Στη διαφορά παροχών Πρόνοιας με τις παροχές Κοινωνικής Ασφάλισης, αναφέρεται και η γνωμοδότηση Μανιτάκη και στο απόσπασμα που ακολουθεί, έχει επισημανθεί με έντονα γράμματα ένα στοιχείο της διαφοροποίησης των παροχών που είναι η ύπαρξη ή όχι ασφαλιστικής σχέσης :

«Πρέπει να σημειωθεί ότι η διακοπή της ασφαλιστικής κάλυψης δεν υποκαθίσταται από τυχόν υπαγωγή του ασφαλισμένου (εφόσον πληροί τις εισοδηματικές και λοιπές προϋποθέσεις) στο Πρόγραμμα ελεύθερης πρόσβασης σε υπηρεσίες πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας της Υ.Α. 654/12-8- 2013, η οποία ήδη αντικαταστάθηκε από την Υ.Α. 724/4-10-2013. Και τούτο, διότι το «εισιτήριο ελεύθερης πρόσβασης» (health voucher) αποτελεί μια κατ” ουσίαν προνοιακή παροχή που απευθύνεται σε ανασφάλιστους, καθόσον είναι απολύτως ασύνδετο προς οποιαδήποτε ασφαλιστική σχέση (βλ. Στέργιου, Δίκαιο κοινωνικής ασφάλισης, ό.π., σ. 106-107). Σε κάθε περίπτωση, εξάλλου, δεν πρόκειται παρά για ένα μερικό (δηλαδή όχι καθολικό) και προσωρινό μέτρο, στο πλαίσιο του Ε.Π. «Ανάπτυξη Ανθρώπινου Δυναμικού» του ΕΣΠΑ, που δεν υποκαθιστά τις εγγυήσεις που παρέχει η ένταξη στην ασφαλιστική κοινότητα ορισμένου ταμείου και η λειτουργία της διαρκούς, δημοσίου δικαίου, ασφαλιστικής σχέσης.»

Τα δεδομένα αυτά μπορούν να τα χρησιμοποιήσουν όσοι ασφαλισμένοι διεκδικούν διαγραφή εισφορών κλάδου υγείας μέχρι τον Ιούνιο του 2014.

ΥΓ : Η πρωτόδικη απόφαση στην προσφυγή Φλωρά επιβεβαίωσε ότι η επιχειρηματολογία κατά του ΟΑΕΕ θα πρέπει να είναι εξαντλητική σε κάθε λεπτομέρεια και να μην αφεθεί στην λογική του αυτονόητου, αλλά ακόμα κι αυτό να το αποδεικνύει με επιχειρήματα.

Να διευκρινίσω ότι στη συγκεκριμένη περίπτωση, της προσφυγής Φλωρά, εκτιμώ πως υπήρξε η απαραίτητη επιχειρηματολογία αλλά η απόφαση κρίθηκε υπό το βάρος πολιτικών σκοπιμοτήτων κι όχι βάσει των αντικειμενικών στοιχείων, κάτι που όμως δεν θα γίνεται παντού και για πάντα.

Απόδειξη για την εκτίμησή μου είναι ότι ενώ στο Δικαστήριο τέθηκε το αίτημα διαγραφής οφειλών για παροχές που αποδεδειγμένα δεν παρασχέθηκαν για χρονικό διάστημα πριν τον Ιούνιο του 2014, στην απόφασή του απαντά και κρίνει με το τι ίσχυε μετά τον Ιούνιο του 2014.

*** Μάλιστα, στην αρχική προσωρινή απόφαση, που είχε δικαιωθεί ο κος Φλωράς, διαπιστώνεται το απίστευτο :

στην αρχική προσωρινή απόφαση του Δικαστηρίου
που συνήλθε στις 6/3/2014
κρίθηκε και αποφασίστηκε στις 3/4/2014
και  εκδόθηκε στις 29/4/2014
αναφέρεται νόμος που δημοσιεύτηκε σε ΦΕΚ στις 7/4/2014, δηλαδή νόμος που δημοσιεύτηκε τέσσερις  μέρες μετά από την ημερομηνία που κρίθηκε η απόφαση (3/4/2014) και για την υλοποίησή του οι σχετικές ΚΥΑ  δημοσιεύτηκαν σε ΦΕΚ ΔΥΟ ΜΗΝΕΣ ΜΕΤΑ και μέχρι τότε ουσιαστικά ως νόμος ήταν ανενεργός και ανεφάρμοστος.

Δηλαδή το Δικαστήριο όταν πήρε την απόφασή του ( στις 3/4/2014) με κάποιο άγνωστο τρόπο ήξερε το νόμο που ΘΑ δημοσιευόταν ΤΕΣΣΕΡΙΣ ΜΕΡΕΣ ΜΕΤΑ (7/4/2014), αλλά και τις, απαιτούμενες για την υλοποίηση του συγκεκριμένου νόμου, ΚΥΑ ΠΟΥ ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΑΝ ΔΥΟ ΜΗΝΕΣ ΜΕΤΑ.

*** Από τις δύο  αρνητικές αποφάσεις που μέχρι στιγμής είναι γνωστές θα πρέπει να αντληθούν χρήσιμα συμπεράσματα, ώστε να ξέρουν οι ασφαλισμένοι και οι δικηγόροι τους την επιχειρηματολογία που θα κληθούν να αντικρούσουν με όσο το δυνατόν πιο ισχυρά επιχειρήματα. Στο πλαίσιο αυτό είναι και το συγκεκριμένο άρθρο, προσπαθώντας να λειτουργήσει ως βοήθημα, με τα επίσημα στοιχεία που παρουσιάζονται, σε όσους κρίνουν ότι μπορεί να τους φανεί χρήσιμο στην επιχειρηματολογία τους.

Οι δύο αρνητικές αποφάσεις που προσωπικά γνωρίζω μέχρι στιγμής είναι :

Απόφαση 11741/2017 Διοικητικού Πρωτοδικείου Αθηνών για προσφυγή Φλωρά κατά ΟΑΕΕ … και

Απόφαση υπ’ αριθμό 89/2015 του Διοικητικού Πρωτοδικείου Ηρακλείου

Γιάννης Μανιάτης       

Ανανέωση 6/11/2017 : στον σύνδεσμο που ακολουθεί παρουσιάζεται η έρευνα για όλη την περίοδο από το 2006 έως τα μέσα του 2016. Στην έρευνα παρουσιάζονται όλες οι παράμετροι κι αποδεικνύεται ότι οι παροχές που είχαν οι ασφαλισμένοι οφειλέτες, μετά τα μέσα του 2014 και μέχρι τα μέσα του 2016, ήταν οι ελάχιστες παροχές πρόνοιας που δεν έχουν σχέση και δεν υποκαθιστούσαν ποιοτικά και ποσοτικά τις προβλεπόμενες παροχές που στερούσε ο ΟΑΕΕ ενώ τις χρέωνε.

Η συνολική έρευνα για τις παροχές υγείας όλη την περίοδο ΕΔΩ

 

 

Παραπομπές :

*(1) :  Ο άδικος τρόπος υπολογισμού των εισφορών, με αποτέλεσμα οι μισοί ασφαλισμένοι να οδηγηθούν σε αδυναμία πληρωμής τους, έχει αναγνωριστεί επίσημα με το νόμο 4387/2016 :

αιτιολογική έκθεση ν. 4387/2016, σελ. 61 : «…ορίζεται ενιαίο ύψος ασφαλιστικών εισφορών που υπολογίζεται με βάση το πραγματικό εισόδημα του ασφαλισμένου και καταργείται το προϊσχύσαν σύστημα των ασφαλιστικών κλάσεων, κατηγοριών ή τεκμαρτών ποσών που αποτελούσε άδικη βάση υπολογισμού, καθώς δεν αντανακλούσε τις πραγματικές οικονομικές δυνατότητες του ασφαλισμένου…»

*(2) :  αιτιολογική έκθεση ν. 4387/2016, σελ. 3 : «…Η κρίση επιδείνωσε έτι περαιτέρω την κατάσταση, γιατί δεν υπάρχει ασφαλιστικό σύστημα που να μπορεί να αντέξει οικονομικές συνθήκες στις οποίες το 1/4 του πληθυσμού να είναι άνεργο και το 50% των αυτοαπασχολουμένων να αδυνατούν να πληρώσουν τις εισφορές τους

Αυτό σημαίνει ότι μαζί με τα μέλη των οικογενειών τους οι ανασφάλιστοι του ΟΑΕΕ, ξεπερνούσαν το ένα εκατομμύριο πολιτών.

Να  σημειωθεί ότι σύμφωνα με επίσημα στοιχεία, πριν την κρίση οι μη συνεπείς ασφαλισμένοι ήταν ποσοστό 15 – 18% και μετά την κρίση το ποσοστό αυτό έφτασε κι ίσως ξεπέρασε το 50%. Αυτό το στοιχείο αποδεικνύει ότι η πλειοψηφία των οφειλετών ήταν θύματα της οικονομικής κρίσης κι όχι μπαταχτήδες όπως  προσπαθούν να τους εμφανίσουν.

Για το θέμα αυτό υπάρχει και επίσημη ομολογία από την προηγούμενη διοικητή του ΟΑΕΕ, κα Κωτίδου και σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του ΟΑΕΕ το 70% των οφειλών έγινε μετά το 2009

Η αιτιολογική έκθεση του νόμου  4387/2016

*(3) : για το θέμα αυτό υπάρχουν 3 δελτία του Ιατρικού Συλλόγου Αθηνών :

α) Απολογισμός έξη μηνών Ιατρείου Κοινωνικής Αποστολής

β) Οι Γιατροί κάνουν ό,τι μπορούν για τους ανασφάλιστους – ο Υπουργός Υγείας τι κάνει;

γ) Εγκαίνια παραρτήματος Ιατρείου Κοινωνικής Αποστολής 

 

Νόμος 4254/2014 – 7 Απριλίου 2014 (σελ. 1384 – ΥΠΟΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ Α.3)

στην επίμαχη διάταξη στο ΦΕΚ συγκεκριμένα αναφέρει :

«… Δ. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εργασίας Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας και Οικονομικών καθορίζονται η διαδικασία, τα ειδικότερα ζητήματα και κάθε αναγκαία λεπτομέρεια εφαρμογής της παρούσας παραγράφου.» – Οπότε είναι απολύτως σαφές ότι μέχρι την έκδοση των σχετικών ΚΥΑ ο νόμος ήταν ανεφάρμοστος και εξακολουθούσε να ισχύει το προηγούμενο νομικό καθεστώς, δηλαδή η ΚΥΑ 139491/2006

Η Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΚΥΑ) 139491/2006   (κι εναλλακτικά  ΕΔΩ)

Επερώτηση Βουλευτών για τα προβλήματα υγείας ανασφάλιστων

Επίσημη απάντηση, του Υπουργείου Υγείας προς τη Βουλή στις 12/2/2014

Η ομάδα μας στο Facebook

Advertisements

3 thoughts on “Ανυπαρξία παροχών υγείας για τους οφειλέτες του ΟΑΕΕ μέχρι τα μέσα του 2014

  1. […] ειδικό άρθρο που με επίσημα στοιχεία αποδεικνύει την Ανυπαρξία παροχών υγείας μέχρι τα μέσα του  2014 κι αργότερα θα δημοσιευθεί άρθρο για τη γενικότερη […]

    Μου αρέσει!

  2. […] ειδικό άρθρο που με επίσημα στοιχεία αποδεικνύει την Ανυπαρξία παροχών υγείας μέχρι τα μέσα του  2014 κι αργότερα θα δημοσιευθεί άρθρο για τη […]

    Μου αρέσει!

Τα σχόλια είναι απενεργοποιημένα.